ایرج شهبازی، پژوهشگر ادبیات فارسی و مولوی‌پژوه معاصر، در دوازدهمین همایش بین‌المللی شمس و مولانا در خوی، با تأکید بر ضرورت تقویت گفتمان مهر و صلح گفت: در جهانی که گروهی به دلیل منافع خود بر طبل جنگ و ستیز می‌کوبند، باید در برابر آنان منادیان مهر، صلح و دوستی باشیم.
وی با اشاره به جایگاه مهر در فرهنگ ایرانی اظهار کرد: فاصله هفتم تا بیستم مهرماه، با مناسبت‌هایی همچون روز شمس تبریزی، زادروز مولانا، جشن مهرگان و روز حافظ، ظرفیت آن را دارد که به «دهه مهر» تبدیل شود و در این دهه، جشن‌ها، همایش‌ها، کارگاه‌ها و برنامه‌های فرهنگی با محوریت مهر، صلح و شادی برگزار شود.
شهبازی با بیان اینکه تجربه تاریخی بشر نشان داده است که جنگ جز ویرانی، نابودی خانواده‌ها و آسیب به فرهنگ‌ها نتیجه‌ای ندارد، افزود: مسئله تنها تغییر ابزارهای جنگ نیست؛ بلکه باید ذهنیت جنگ‌طلبانه‌ای که برای انسان حرمت قائل نیست تغییر کند. تا زمانی که حرمت حیات انسان و ارزش انسان‌ها پاس داشته نشود، تمدن بشری نمی‌تواند طعم صلح پایدار را بچشد.
این مولوی‌پژوه با استناد به اندیشه مولانا، زندگی بشر را به «سکنجبین» تشبیه کرد و گفت: همان‌گونه که سکنجبین از شیرینی و سرکه شکل می‌گیرد، زندگی نیز به تعادل میان قهر و مهر نیاز دارد. اگر قهر و ستیز بر زندگی غلبه کند، این تعادل از میان می‌رود و از این رو باید کسانی باشند که به زندگی بشر عشق، مهر و دوستی بیفزایند.
وی در ادامه با تأکید بر ضرورت آموزش «اخلاق دشمنی» تصریح کرد: دشمنی یکی از موقعیت‌های ممکن و رایج در زندگی بشر است و انسان باید بیاموزد که حتی در مواجهه با دشمن نیز از مرز انسانیت عبور نکند.
شهبازی سه شیوه برخورد با دشمن را «ظالمانه، عادلانه و کریمانه» دانست و گفت: برخورد ظالمانه یعنی بدی را با بدتر پاسخ دادن و باید کنار گذاشته شود؛ برخورد عادلانه یعنی پاسخ متناسب و رعایت مرزهای عدالت؛ اما فراتر از این دو، برخورد کریمانه قرار دارد که در آن انسان بدی را با خوبی پاسخ می‌دهد.
وی افزود: برخورد کریمانه می‌تواند ریشه دشمنی را از میان بردارد و حتی دشمن را به دوست تبدیل کند؛ از این منظر، «بی‌شمشیر کشتن» در نگاه عرفانی، به معنای نابودی انسان نیست، بلکه از میان برداشتن ریشه دشمنی و تبدیل رابطه خصمانه به رابطه انسانی و دوستانه است.
شهبازی در پایان تأکید کرد: اگر می‌خواهیم کاری برای آینده بشر انجام دهیم، باید در صف مهرورزان بایستیم و در برابر طبل جنگ، منادیان مهر، صلح و دوستی باشیم.